1. De basis: Kyo & Jitsu en Yin & Yang hand
In Zen Shiatsu werken we met de basisbegrippen “Kyo” en“Jitsu”. Het zijn Japanse termen voor de een bepaalde energetische status in het lichaam of een deel van het lichaam.
“Kyo” laat zich karakteriseren als deficiënt, leeg, gebrekkig, futloos, uitputting en koud.
“Jitsu” laat zich karakteriseren als vol, gespannen, overmatig, overtollig, overvloedig, aanwezig en heet.
De Japanse termen Kyo en Jitsu zijn geïntroduceerd door Shizuto Masunaga, de grondlegger van de hedendaagse Zen Shiatsu. De toepassing van Kyo en Jitsu is een vertaalslag van de TCG concepten Xu (deficiënt) en Shi (exces) die vervolgens weer opgaan in de universele concepten Yin en Yang.
Te weinig energie laat – Kyo – laat een zwakke en vaak gestagneerde Ki stroom zien. Het lichaam(sdeel) voelt zwak, leeg, koud en futloos. De persoon voelt leeg, moe, zwak en inactief aan.
Teveel energie – Jitsu – laat een opgewonden, snelle Ki stroom en houding zien. We zien en voelen warme en hete lichaamsdelen, snelle bewegingen, overmatig actieve functies. De persoon heeft klachten, maar is niet perse moe of futloos, in tegendeel, vaak zijn ze overmatig actief en energiek.
De relatie tussen Kyo en Jitsu
Er is een sterke relatie tussen Kyo en Jitsu. Ondanks het feit dat het op zichzelf staande toestanden in het lichaam zijn, zijn ze ook onlosmakelijk met elkaar verbonden in 1 geheel.
Een Kyo gedeelte in het lichaam of in de geest zal heel specifiek reageren en corresponderen met een Jitsu gedeelte in het lichaam of in de geest. Het is een gesloten energetisch systeem dat altijd probeert om tot homeostasis te komen: Kyo en Jitsu samen vormen een equilibrium oftewel een natuurlijk evenwicht (balans).
Het is de taak van de Shiatsu therapeut om de patient dusdanig te behandelen dat de optimale en meest gezonde bereikbare balans tussen Kyo en Jitsu wordt bereikt.
In Shiatsu therapie focussen we altijd op het vinden en behandelen van het meest Kyo gedeelte / orgaan / meridiaan / Element in het lichaam.
Als we een diagnose stellen dan zoeken we de koudste, leegste, meest futloze en energieloze en vaak ook pijnlijkste plekken. Met de Shiatsu benadering gaan we ervan uit dat “leegte” of gebrek aan energie de oorzaak van alle ziekte en stagnatie is.
Het opvullen, voeden of tonifiëren van leegte geeft direct diepe ontspanning en verlichting van pijn en klachten. De patient zucht vaak diep van opluchting en kan eindelijk ontspannen. Vaak valt een patient in slaap. Je weet dan dat je de juiste leegte oftewel Kyo hebt gevonden.
Werken en behandelen op een volte oftewel Jitsu gebied geeft alertheid in lichaam en geest. De patient zal zeker niet in slaap vallen, het lichaam verzet zich vaak onbewust omdat het behandelen van volte vaak scherp pijnlijk is. Het behandelen van een leegte kan ook pijnlijk aanvoelen maar er is een belangrijk verschil.
Bij aanraking van een leegte voelt de patient in eerste instantie niets of weinig, immers: leegte = niets. Wat er niet is kan niet gevoeld worden, maar wanneer je het langer vasthoudt komt de pijn naar boven en laat zich voelen. De patient beschrijft het vaak als “prettige of functionele pijn”. Ondanks het feit dat de patient voelt dat het pijn doet, voelt deze ook dat onder die pijn iets wezenlijks gebeurt: herstel en heling vinden plaats en dat geeft diepe ontspanning.
Kyo pijn voelt als een beurse, blauwe plek, het kan dus even duren voordat er een reactie voelbaar is.
Jitsu pijn is onmiddellijk voelbaar en meestal(heel) scherp.
Behandelen op een Jitsu plek of gedeelte kan juist de klachten en pijn verergeren.
Behandelen van de juiste leegte / Kyo geeft direct verlichting en ontspanning.
Tijdens het behandelen proberen we dus altijd de meest Kyo plek te vinden(er kunnen meerdere Kyo’s in het lichaam zijn). Bij het behandelen van de juiste Kyo ontspant tegelijkertijd het Jitsu gebied terwijl je dat niet fysiek behandelt.
Dit is het allerbelangrijkste concept van de heleShiatsu therapie.
Dus: met het behandelen van de juiste Kyo reageert de pijnklacht of symptoom. Reageert er niets, dan kun je ervan uit gaan dat je niet de juiste leegte / Kyo hebt gevonden.
Er zijn dus 2 hele belangrijke redenen waarom we de leegte / Kyo willen vinden en als eerste willen behandelen:
1 . behandeling van de juiste Kyo geeft direct verlichting van de klacht en laat de patient ontspannen
2. behandeling van de juiste Kyo is veiliger omdat de ergste spanning en pijn direct worden afgevoerd en je geen onvoorspelbare heftige reacties krijgt zoals bij het behandelen van een jitsu.
Illustratie
De concepten Kyo en Jitsu zijn niet eenvoudig en soms erg verwarrend. Mijnleermeester Yuchi Kawada leerde het mij met een beeldend voorbeeld:
Stel je een weegschaal voor.
Op die weegschaal staan 2 glazen.
Het ene glas is vol. Het andere glas is leeg.
De weegschaal is uit balans: het volle glas weegt zwaar.
Er is maar 1 manier om de weegschaal weer in het midden te krijgen:door het volle glas voor de helft over te gieten in het lege glas.
Vind dus “het lege glas” in het lichaam en de energie reageren direct.
Het volle glas symboliseert de pijn en de klachten die patient heeft: alles waar de aandacht direct naar uitgaat.
Het lege glas symboliseert de behoefte van de patient in lichaam en geest: iets wat vaak ondergesneeuwd is geraakt door werk, verplichtingen, onderdrukking en de hectiek van de dag en het leven.
Shiatsu behandeling
We stellen altijd eerst een hara diagnose door de juiste Kyo en Jitsu te vinden.
Bijvoorbeeld: de milt (Aarde Element) is de meest Kyo meridiaan.
Voordat je begint met je behandeling voel je eerst kort de energetische status van de beide milt meridianen in beide benen.
Je begint je behandeling altijd met de meest Kyo kant van het lichaam, daarna behandel je volle /Jitsu kant.
Je zult dan ervaren dat na het behandelen van de meest Kyo kant, de Jitsu kant al is afgenomen in spanning en pijn.
Ditzelfde concept passen we ook toe met de Masunaga Do-in oefeningen: altijd eerst de makkelijkste, minst stijve kant oefenen. Daarna de meest gespannen kant.
Sedatie en Tonificatie
Een Kyo meridiaan of drukpunt (tsubo) gaan we tijdens eenbehandeling tonifiëren oftewel voeden en stimuleren. We houden de druk langdurig vast totdat we weer “leven” voelen. Aanwezigheid van energie komt tot uitdrukking via een pulsatie, levendigheid, vitaliteit, ontspanning en warmte.
Een Jitsu meridiaan of drukpunt (tsubo) gaan we tijdens eenbehandeling sederen oftewel verspreiden of afzwakken. We drukken kort en krachtig om de gestagneerde energie in beweging te zetten en de spanning eraf te halen. Een drukpunt of meridiaan voelt in eerste instantie vol, gespannen, pijnlijk en heet. Na sedatie voelt het gebied rustiger, minder heet, minder vol en minder pijnlijk.
Yin & Yang hand
Tijdens het geven van een Shiatsu behandeling werk je altijd met 2 handen.
We noemen dit de Yin en Yang handen.
De Yin hand of “moeder hand” ligt altijd stil op 1plek en houdt contact met het lichaam. Deze hand werkt niet maar is geruststellend, verwarmend en aandachtig aanwezig.
De andere hand is de werkende hand of de Yang hand. Met deYang hand voer je de behandeling op de meridianen uit.
Je werkt altijd vanuit je Hara – je eigen krachtcentrum en je bent altijd gericht op het voelen van de energie en de veranderingen daarin.
Energie beweegt tussen de beide handen.
Met je werkende Yang hand leun je op de meridiaan. Dan wacht je op de reactie: de “echo” tussen beide handen. Wacht op de reactie onder je handen.
Als een gebied heet en gespannen is leun je even kort en krachtig om de energie te verspreiden.
Als een gebied koud en stijf is wacht je tot het opwarmt.Hier is soms heel veel geduld voor nodig.
Maar vertrouw erop: de energie komt altijd.
Dit is vooral ook een hele grote oefening in geduld en vertrouwen.
Als de energie “aankomt” ontspant het gebied onder je handen, het wordt warmer en vitaler. Het “beweegt” als het ware. Het kan ook voelen als golven of een tinteling.
Het ook heel goed dat je het zelf ook bloedheet krijgt of dat je de meridiaan bij jezelf voelt die je bij je patient aan het behandelen bent.
Dat is zooooo bijzonder als je dat meemaakt.
Wacht tot je niet meer je beide handen afzonderlijk voelt, maar dat je ze voelt als 1 hand. Je patient zal dat ook voelen: hij/zij kan niet meer 2 handen onderscheiden maar het voelt als 1 hand of geen handen. Er ontstaat eenheid, verbondenheid en vaak diepe ontspanning.
Er gebeurt iets op een hele diepe laag waar wij geen woorden voor hebben en dat ons begrip te boven gaat.
Als de patient op de rug ligt, ligt de moederhand altijd op de hara.
Als de patient op de buik ligt, ligt de moederhand altijd op het heiligbeen
Warm & Koud
Je kunt ook heel fijn werken met de Yin & Yang handen om algemeen te ontspannen en te balanceren.
Laat de patient bijv. op de buik liggen zodat de rug naar boven is gekeerd.
Onderzoek / voel de hele rug op warme en koude plekken.
Leg dan 1 hand op de koudste plek en de andere hand op de heetste plek.
Wachten…… wachten…… de energie gaat bewegen: Yin (koude)trekt Yang (hitte) aan.
Oftewel: de hete plek wordt minder heet omdat de Koude plek de hitte aantrekt en opwarmt. Het Kyo wordt opgevuld door het Jitsu van de gespannen plek.
Heel eenvoudig om te doen en super ontspannend.
1. Water Element– Essentie
Water en Water energie: het begin en einde van alles wat leeft.
Met de kracht van Water ontspringt al het nieuwe leven in de natuur en in het dierenrijk en met de kracht van Water energie ontspringen alle nieuwe ideeën en plannen.
Met de groei en ontwikkelkracht van Hout energie gaat iets groeien en concrete vorm krijgen waarna het in de Vuurfase tot volle bloei komt.
De Aarde fase symboliseert de oogstfase: je plukt de vruchten van je harde werk waarmee iets tot een afronding komt in de Metaal fase.
Na het proces geanalyseerd te hebben en er wijsheid uit vergaard te hebben, laten we het los, maken ruimte en sluiten het af. Na het afronden komen we opnieuw uit bij de Waterfase waarin het proces voltooid wordt.
Daarmee is het Water Element het begin en einde van alle creatieve processen in de natuur, in de mens en in ons persoonlijke leven.
Creëren, reinigen, kracht, diepte
De essentiële krachten van Water zijn: het vermogen om te creëren en iets nieuws tot stand te brengen, het symboliseert het begin en einde van een groeicyclus en Water reinigt het lichaam. Water stroomt van nature van boven naar beneden en voedt alles wat het onderweg tegenkomt.
Een vorm van disbalans in het Water element is vocht retentie in het onderste deel van het lichaam: de benen en enkels. Het vermogen van Water om opwaarts te stromen is afgenomen waardoor het naar beneden zakt en zich verzamelt.
Water heeft zowel yin als yang capaciteiten: diep en oppervlakkig, helder en troebel, stil en bewegend, lieflijk en krachtig, scheppend en vernietigend. Water is onontbeerlijk voor mens, dier en natuur: zonder Water droogt alles op en sterft al het leven. De mens kan niet lang zonder Water, hij zal onherroepelijk sterven.
Water energie bestrijkt de "diepte" van de mens: de botten, het merg van de botten en de diepe weefsels. Het lichaam bestaat voor een groot deel uit Water en het is Water en Water energie die kracht en souplesse geven aan het lichaam en de menselijke geest. Watertypes zijn vaak "diepzinnig", rustig, wijs en kalm en het tegenovergestelde van Vuurtypes die druk, charismatisch, veel bespraakt en impulsief zijn.
In de Chinese filosofie wordt de Water energie beschouwd als de energie waarmee we onze essentie doorgeven: van generatie op generatie geven we via de creatiekracht van Water - specifiek onze nieren - onze essentie door.
Binnen de 5 elementen filosofie vloeit Water voort uit Metaal: na distillatie van Metaal vloeit Water voort. Het Water zelf vervoert alle "metalen" oftewel mineralen van de Aarde om deze door het hele lichaam te vervoeren om weefsels te voeden. Water krijgt zijn kracht en stuwing door een stevige wal: het Aarde element.
Water stagneert en verliest aan stroming en kracht wanneer de stuwing ontbreekt: gebrek aan Aarde. Water verzamelt zich in de weefsels, vooral in het onderlichaam. We ervaren gebrek aan Water aspecten: geen of weinig creativiteit (creatiekracht), stagnatie, verlamming, angst, gebrek aan doorzettingsvermogen en moed.
Het kenmerk van Water is, is dat het stroomt. Water heeft als kenmerk dat het overal omheen en onderdoor kan vloeien. Water duldt geen belemmering op haar weg van creatie. Onze innerlijke natuur is net zo. De potentie die in ieder mens is opgesloten wordt in beweging gezet door Water. Van nature wil de mens groeien en ontwikkelen, want net als dieren en planten zijn ook wij "natuurlijke wezens".
Ook de menselijke natuur laat zich niet "indammen". Hoewel we ons uitermate kunnen inspannen om ons aan te passen en daarbij een bijzonder lang en sterk uithoudingsvermogen kunnen laten zien, wil de "ware natuur" linksom of rechtsom gezien, gehoord en gevoeld worden.
Dit is precies de reden waarom mensen vaak op latere leeftijd nog een ommezwaai maken in hun carrière of persoonlijke leven om alsnog te gaan doen wat ze altijd al wilden.
"Gewoon mezelf zijn en doen wat ik wil" is - naast liefde, eten en drinken en een dak boven je hoofd - een eerste en essentiële levensbehoefte en ingrediënt voor geluk en zingeving.
Wanneer we ons zonder angst en vol vertrouwen over kunnen geven aan de stroom van het leven zonder tegen de stroom in te zwemmen dan kunnen we tot volle wasdom komen. Dan werken alle Elementen met je mee om de ware potentie er volledig uit te laten komen.
Er is maar 1 manier om Water te controleren: dat is met indamming. Door een dam in de rivier kunnen we de kracht van Water beheersen en controleren. Door de uiterwaarden naast onze grote rivieren kunnen we de kracht van Water temperen zodat het kan verspreiden en aan kracht verliest. En met de duinen en de zeedijken wordt ons Waterlandje beschermd tegen de verwoestende kracht van Water.
In een mensenleven kan de natuurlijke creatiekracht worden beknot en belemmerd door opvoeders, ouders, overheid, collega's en natuurlijk door ons zelf.
Grootste natuurkracht
Er is geen grotere natuurkracht dan de kracht van Water. 1 waterdruppel die constant druppelt kan in de loop der tijd een steen wegslijten. Stel je eens voor wat de kracht van Water is wanneer deze niet in toom wordt gehouden (bijv. tsunamie).
Water is de bron van al het leven in de natuur en in ons menselijke bestaan ontleent het menselijk lichaam zijn kracht aan Water. Onze geest ontleent zijn doorzettingsvermogen aan de kracht van Water energie. Wanneer onze Waterenergie zwak is zullen we ons krachteloos en creatie loos voelen en missen we het vermogen om door te zetten.
In de Water energie zit ook de wil om te overleven opgesloten. De mens komt vaak tot bovenmenselijke prestaties wanneer zijn leven wordt bedreigd: de wil om te leven is het spirituele vermogen van Water. Door het hoofd koel te houden en zijn geestelijke vermogens aan te spreken, is een mens in staat om met de energie van de nieren te overleven in situaties die eigenlijk onmogelijk zijn.
Net als de ononderbroken stroom en het onuitputtelijke uithoudingsvermogen van Water, is een mens in staat om door te gaan wanneer het leven normaal gesproken al zou stoppen.
Deze oerkracht die de mens krijgt uit het Ki van de nieren stelt ons in staat om door te gaan wanneer we vermoeid en uitgeput zijn. De wil en het doorzettingsvermogen om te leven en te overleven zijn sterker dan de wil om op te geven.
Deze kracht kan ook tegen je werken: bij een burn-out brand je op, juist door dit doorzettingsprincipe en de wil aan te spreken.
2. Water Element – Seizoen
Water energie is verbonden met het seizoen winter.
Het Water Element – Seizoen
Winter
Na de groei, bloei en oogst fase laat de natuur alles afsterven in de Winter. Al het nieuwe leven start in de Winter wanneer de zaden diep in de Aarde opladen en in het vroege voorjaar gaan ontkiemen.
Bomen en planten trekken hun sapstromen omlaag en slaan hun essentiële Ki op in de zaden. Veel diersoorten houden een winterslaap om zich in het voorjaar voort te kunnen planten. De Winter is dus de tijd van rust, bezinning, reflectie en van energie verzamelen en opladen.
Het werk op het land is voltooid en de Aarde wacht geduldig tot het nieuwe leven zich aandient.
De Winter is de tijd dat we nature letterlijk meer naar binnen keren en reflecteren en bezinnen op wat achter ons ligt. Alleen wanneer je deze pas op de plaats maakt en leert van wat achter je ligt, kun je met de verworven wijsheid het nieuwe onbekende tegemoet treden. Kun je opnieuw creëren.
De Winterfase in je leven kun je niet overslaan, omdat vanuit het "niets" en vanuit "de leegte" die gesymboliseerd wordt door de Winter, alle nieuwe creatie ontstaat.
Wanneer we iets loslaten (herfst/metaal) willen we graag meteen al weer weten wat er daarna komt (lente). Maar de Winterfase dwingt ons tot reflectie en bezinning zodat we kunnen opladen. Vanuit het niets ontstaat vaak het beste idee of een oplossing voor een probleem (onder de douche ;)).
Kou
De winter is het seizoen van de kou en vertraagt alle beweging. De kou compenseert het vuur van de zon en daarmee zijn Yin (kou) en Yang (warmte) complementair aan elkaar en houden elkaar in evenwicht. We zouden opbranden, letterlijk en figuurlijk, wanneer we niet regelmatig tot stilstand zouden komen om onze lichamelijke en mentaal emotionele activiteiten te vertragen en tot rust te brengen.
Kou is wat we voelen wanneer het Yang afneemt. Yang energie houdt ons lichaam warm. Het vitale Vuur in de nieren verwarmt ons lichaam en geeft ons vitale energie. Gebrekkige Water energie maakt ons koud en zorgt voor kwetsbare nieren. Het is belangrijk om de (lage) rug (daar waar de nieren zitten) te beschermen voor kou en goed te verwarmen. Externe kou kan het lichaam binnendringen en kan de Nier energie nog verder afzwakken.
Ons bron-ki - de vitale levensenergie - zit opgeslagen in onze nieren. Naarmate we ouder worden hebben we steeds meer vitale Ki gebruikt. Het vermogen om onszelf warm te houden neemt af dus zetten we de verwarming hoger (kijk maar in verzorgingshuizen).
We kunnen de nieren gezond en sterk houden en de Water energie op peil houden door onze rust te nemen en weer op te laden, net zoals de Winter de rusttijd in de natuur is.
Wanneer onze nieren eenmaal verzwakt zijn kunnen we ze versterken door regelmatig verse gemberthee te drinken en gember kompressen te maken voor onze rug om de warmte diep door te laten dringen in de nierregio.
3. Water Element – Smaak
Ieder Element heeft zijn eigen smaak waarmee de energie kan worden afgezwakt of kan worden versterkt. Afhankelijk van de staat van energie: een tekort of juist teveel, moet de hoeveel zoutig eten worden aangepast.
Teveel zout is nooit goed. In plaats van de werking van de nieren te ondersteunen met een geringe hoeveelheid zout, komt de werking van de nieren juist onder druk te staan door teveel zout.
Zout is de smaak die het Water Element ondersteunt.
Wanneer we vermoeid raken in het Water Element verliest het lichaam haar kracht en energie en krijgen we nature trek in zout of iets hartigs. Door iets hartigs te eten houdt het lichaam wat meer vocht vast. Zout is een yin-smaak. Het verplaatst energie neerwaarts en inwaarts, bevochtigt droogte, maakt harde knobbels zacht, bevordert de eetlust en verbetert de spijsvertering.
Zout voedingsmiddelen dringen door in de nieren en blaas waar ze het metabolisme van Water helpen regelen. Telkens wanneer je voelt dat de Water energie zwak is kun je een kleine hoeveelheid zout eten. Vermijd grote hoeveelheden.
Zout, zeewier en sojasaus zijn voorbeelden van zoutig voedsel. Ook gerst en gierst wordt als zowel zoutig als zoetig aangemerkt. Iets meer zout eten helpt in tijden van angst en paniek (water symptomen) en schrikachtigheid. Zout helpt ook om droogteverschijnselen in de hand te houden zoals constipatie en zout helpt om gifstoffen uit het lichaam te trekken,
Teveel zout verzwakt de blaas en de nieren waardoor het metabolisme verstoord raakt. Dit kan bijv. leiden tot waterzucht, moeilijkheden met plassen en vochtproblemen. Een te zwak Water element is niet in staat om het Vuur element te beheersen, wat kan leiden tot hoge bloeddruk en hartkwalen. Ook de Westerse geneeskunde erkent dat hartaandoeningen erger worden door teveel zout.
4. Water Element – Emotie
Angst of bang zijn is de Emotie van het Water Element.
Angst heeft maar 1 echte functie: jezelf in veiligheid brengen om je leven te redden. Angst hoort bij ons overlevingsinstinct. Wanneer we in levensgevaar zijn en we intense angst voelen, dan komt er Bron-Ki vrij uit de nieren (de opslagplaats van onze vitale levensenergie). In westerse termen noemen we deze Bron-Ki natuurlijk adrenaline. Adrenaline zorgt ervoor dat we een adequate reactie kunnen geven.
Bij angst reageren we op 3 manieren:
- we vluchten
- we vechten
- we bevriezen
Om op de vlucht te kunnen gaan worden alle lichaamsprocessen gestopt en gaat alle beschikbare energie naar hart, lever en nieren. De spijsvertering wordt onderbroken en afvalstoffen worden versneld afgescheiden (plassen en poepen).
Dit zijn allemaal natuurlijke reacties wanneer we echt in (levens)gevaar zijn. Echter wanneer angst irreëel is dan kunnen we ook al zo'n response voelen. Wanneer het Water Element uit balans is dan wordt angst als emotie sneller getriggerd.
Je bent onrustig, overgevoelig voor (harde) geluiden, schrikachtig en nerveus. Wanneer je goed uitrust, veel slaapt en dus weer goed oplaadt dan vermindert vaak ook direct de angst trigger.
De afspraak bij de tandarts kan er al voor zorgen dat het angstzweet je uitbreekt en dat je ademhaling en hartslag omhoog gaan. In de ergste gevallen krijg je een paniek aanval bij de tandarts in de stoel. Dit is een voorbeeld van irreële angst. Je bent absoluut niet in levensgevaar, maar de angst voor pijn zorgt voor de adrenalinestoot.
Als er vroeger ooit een hond aan je broekspijp heeft gehangen dan kan een blaffende hond in het heden - die volstrekt ongevaarlijk is - dezelfde respons oproepen als in het verleden.
We zien disbalans in Water energie vaak gepaard gaan met paniekaanvallen, fobieën en obsessiviteit.
Wanneer er voortdurende - onbewuste - angst is in je leven, dan maken je nieren dus voortdurend adrenaline aan om de vecht-vlucht respons te kunnen activeren. Dit geeft een voortdurend opgejaagd gevoel: je komt nooit meer tot echte rust en ontspanning en je bent altijd op je qui vive.
Een hoog gehalte aan stresshormonen in je bloed zorgt er voor dat je niet meer kunt slapen. En daarmee is de cirkel rond van oververmoeidheid en angst versterking.
Hoewel ieder Element zijn eigen specifieke emotie heeft (zie hierboven) kan angst op verschillende manieren binnen de Elementen naar buiten komen en het Element verstoren
Daar waar Aarde energie gaat om "geaard" zijn in jezelf, jezelf zeker voelen, is angst voor onzekerheid een emotie die het Aarde element uit balans haalt.
Binnen de Hout energie, waarbij het gaat om authenticiteit, groeien en ontwikkelen en helemaal jezelf zijn en de daarbij horende keuzes maken, is angst voor besluiteloosheid de emotie die het Hout element kan verstoren.
Deze angsten zullen zich eerdere tonen dan de angst van Water. Angst van Water komt uit de wortels van ons bestaan en gaat vaak over "bestaansrecht". Vragen als "doe ik er wel toe", "ben ik wel waardevol genoeg", "mag ik er wel zijn" horen bij de Water energie (daar waar alle creatie en bestaansrecht ontstaat).
Onze angsten kunnen we verbloemen en maskeren door het te uiten als agressie bij Hout of door te verzorgend te zijn (Aarde). Ook kunnen we angst maskeren door extreem veel te gaan leren en studeren om kennis te vergaren waarmee we "er toe doen".
Uiteindelijk heeft de mens maar 1 echte angst: de angst voor afwijzing.
We doen iets niet omdat we bang zijn dat de ander het beter kan. We zeggen iets niet omdat we bang zijn dat we iets stoms zeggen. We dragen dat nieuwe jurkje niet omdat we bang zijn dat anderen het niet leuk vinden. We spreken niet in het openbaar omdat we bang zijn om af te gaan.
De keerzijde van afwijzing is acceptatie. Ieder mens heeft diep van binnen de behoefte om onvoorwaardelijk geaccepteerd te worden in wie hij/zij is. Dat is uiteindelijk het allerbelangrijkste waar het om gaat in het leven.
Wanneer we overgeleverd zijn aan angst dan belemmert dat alle nieuwe creatie en de stroom van het leven. We komen niet tot nieuwe dingen, plannen en ideeën en als mens komen we niet in ons individuatie proces (zie de hoofdstukken over het Hout element).
Angst in combinatie met de wil om te overleven verleent een bijzondere kwaliteit en intensiteit aan situaties. Dit uit zich in een ijzeren vastberadenheid. Deze kwaliteit is geen weigering om los te laten maar een weigering om op te geven. Zo kan angst iemand iets laten doen wat normaal gesproken onmogelijk is. Het maakt een scheppingskracht vrij die niet te evenaren is.
De keerzijde van angst is vertrouwen.
Wanneer we ten diepste ons kunnen overgeven aan vertrouwen, dan vinden de moed, het lef en het doorzettingsvermogen om ons over te geven aan de stroom van het Water, de stroom van het leven.
5. Water Element – Geur
Wanneer Water energie uit balans raakt gaat het lichaam een geur afscheiden die lijkt de ammoniak geur van oude urine. Deze geur wordt afgescheiden bij het onderlichaam, daar waar de blaas zit. Het is bijzonder dat het menselijk lichaam zoveel manieren heeft om uit te drukken dat er iets niet klopt.
Via de adem kan ook een vieze geur naar buiten komen.
Er zijn twee geuren die door de ademhaling worden afgescheiden en die een pathologische toestand in het lichaam aangeven.
- de geur van aceton (nagellak remover) : deze toestand verraadt dat er iet mis is met de suikerspiegel. Meestal is een aceton geur in de adem een eerste signaal van suikerziekte
- de geur van vis: als de adem ruikt alsof iemand vis heeft gegeten, dan is dat een serieus signaal om de nieren te laten onderzoeken. Vis geur kan betekenen dat er een (ernstige) ziekte in de nieren is. Meestal betekent het ook dat het Water element ernstig uit balans is en verzwakt is.
6. Water Element – Zintuig
De zintuigelijke organen die bij het Water element horen zijn de oren.
De oren lijken qua vorm ook op de nieren. De nieren zijn verantwoordelijk voor de kwaliteit van ons gehoor. Wanneer onze Essentie afneemt of de vitale levensenergie of Ki, dan neemt het gehoor ook af.
De nieren bevatten ook het prenatale Ki. DE vorm van energie waarmee je wordt geboren en die je gedurende je leven niet meer kunt aanvullen.
Via een sterk Water element en sterke nieren wordt ons gehoor goed ontwikkeld. Via onze oren horen we wat gezegd wordt en ‘horen’ we wat niet gezegd wordt maar wat wel energetisch in de lucht hangt.
Zo kun je een sfeer in de ruimte voelen maar ook ‘horen’. Je hoort ook aan het stemgeluid van iemand hoe de vlag erbij hangt: boosheid, bezorgdheid, verdriet, blijheid en angst klinken door in de stem. Aan jou als therapeut in opleiding om de kwaliteit van de stem en het Element te “horen”.
Belangrijk daarbij is dat je let op congruentie: dat wat gezegd wordt door iemand moet kloppen met de klank van de stem, lichaamstaal etc.
Voorbeeld: iemand kijkt heel boos en gespannen. En je vraagt : hoe gaat het met je?
En de ander zegt op harde, boze toon “prima”. Dan is wat gezegd wordt niet congruent met wat iemand laat zien en horen.
Jezelf te veel uitputten, niet ontspannen en niet of onvoldoende opladen zorgt voor een tekort aan nier-yin. We worden dan onrustig, het gehoor neemt sterker af dan nodig is en er kan tinnitus ontstaan (oorsuizen). Een constantie piep of fluittoon in het oor.
Angst is de belangrijkste emotie die invloed heeft op ons gehoor. Als we angstig zijn staan onze oren op scherp om alle dreiging via het gehoor op te kunnen vangen en een zodoende een vecht, vlucht of bevries respons te kunnen geven. Wanneer je voortdurend in angst leeft wordt je nier-yin extra verbruikt en de Water energie in het algemeen.
Tinnitus kan optreden bij ernstige vermoeidheid, overspanning of voortdurende angst. Als je op tijd ingrijpt en je koers in het leven aanpast, uitrust en oplaadt en je angsten aangaat, dan verdwijnt de klacht vaak ook weer.
De fluittoon kun je ook vertalen als een aandachtvrager : luister naar je lichaam, er gaat iets mis. Die fluittoon wordt steeds harder en constanter. Als het nier-yin dusdanig beschadigd is gaat de tinnitus vaak niet meer weg.
Dat is ernstig, sommige mensen worden letterlijk gek van de fluittoon in hun hoofd die nooit meer uitgaat. Je moet dan een manier vinden om daarmee om te gaan.
“Luister” dus goed naar je lichaam en begrens jezelf. “Luister” ook naar datgene wat niet hardop gezegd wordt maar wat tussen de regels doorklinkt.
7. Water Element – Blaas & Nieren
De nier meridiaan begin bij de bal onder voet en loopt via de binnenkant van de voet naar de binnenkant van de enkel, binnenkant onderbeen, binnenkant bovenbeen en dan via een verticale lijn langs de navel naar boven.
De nier meridiaan eindigt daar waar het sleutelbeen aan het borstbeen hecht.
Functie: stuwkracht
De nieren zijn onze oerbronnen van energie. Ze zijn de opslagplaats of batterijen van ouderlijk en erfelijk Ki. Dit is de voorraad energie waarmee je wordt geboren. Dit kun je niet wijzigen of aanvullen. Je kunt het maar eenmalig aanspreken en uitgeven. Als een zandloper die begint te lopen bij je geboorte.
Het is essentieel er spaarzaam mee om te gaan. Als de nieren verzwakken verzwakt ook de stuwkracht. Water stroomt dan naar beneden en maakt handen en voeten dik. Het lichaam wordt pafferig.
De nier meridiaan werkt samen met de blaas meridiaan. Ze geven ons wilskracht, moed, lef en doorzettingsvermogen om vooruit te komen in het leven.
De Water energie staat in verbinding met onze botten en het merg in onze botten.
Disbalans
Als de nieren uit balans zijn dan uit zich dat vaak in (sterke) angstgevoelens en rusteloosheid. In de extremere vormen in paniek aanvallen en obsessiviteit. Je maakt je druk om niets. Dat is een belangrijk signaal. Lichamelijk klachten kunnen zijn: onderrugklachten, gehoorproblemen, haaruitval, vasthouden van vocht, problemen met plassen, vermoeidheid, duizeligheid en struikelen.
Blaas meridiaan
De blaasmeridiaan begint in je binnen ooghoek en loopt langs de middellijn van het hoofd naar de achterkant van je nek. Daar splitst de meridiaan in een dubbele baan aan weerszijden van je ruggengraat. In het centrum van je bil gaan twee banen weer over in 1 meridiaan. Deze loopt verder door over de achterkant van je benen en kuiten via de buitenkant van het enkel en de rand van je voet naar je kleine teen.
Functie: zuivering
De blaas meridiaan regelt de opslag en zuivering van vloeibare stoffen zoals urine. Hij is verbonden met het centrale zenuwstelsel en de hypofyse. Een sterke en evenwichtige blaasmeridiaan geeft moed, lef, kracht en een heel sterk creatief vermogen. Een sterke blaasmeridiaan is een weerspiegeling van innerlijke kracht.
Disbalans
Als je blaasmeridiaan uit balans is, is je centrale zenuwstelsel gespannen en overprikkeld. Je voelt je dan ws angstig, nerveus en opgejaagd. Je komt niet tot rust terwijl je heel moe bent. Dat komt omdat door de overprikkeling er meer cortisol (stresshormonen) worden aangemaakt. Je bent gevoelig voor blaasontstekingen, (lage) rugklachten, slapeloosheid, onrust, onrustige benen (krampen) en pijnlijke knieën. Je kuiten voelen strak en gespannen.